In de tweewekelijkse rubriek Famous First Words staan beroemde of opvallende eerste zinnen uit de
wereldliteratuur centraal. Deze week de eerste zin van Sterremeer, het Boekenweekgeschenk van 1990, geschreven door F. Springer.
'Felix Sterremeer leerde ik kennen toen wij allebei achttien waren, in een door natte regenjassen en jongensgeur bedompt wachtlokaal van de militaire keuringsdienst, niet ver van Station Hollands Spoor, in een immer droef stemmende Haagse buurt.'
Op 7 november vorig jaar overleed Carel Jan Schneider, bij literatuurliefhebbers bekend onder zijn schrijversnaam F. Springer, twee maanden voor zijn tachtigste verjaardag. Die verjaardag zou luister bijgezet worden met de uitgave van een ‘nieuwe Springer’ en een boek over de schrijver. De liefhebbers van zijn werk mogen nu in februari uitkijken naar deze boeken.
Nieuw-Guinea
Met stille trom is de roman die de schrijver al in 1962 aankondigde, maar die hij uiteindelijk terugtrok. Het verhaal speelt op Nieuw-Guinea en beschrijft ‘de laatste stuiptrekkingen’ van het Nederlands kolonialisme. Springer had als bestuursambtenaar toegewerkt naar zelfstandigheid voor de Papoea’s en was teleurgesteld over het feit dat Nederland de zeggenschap aan Indonesië overdroeg. De drukproeven van de roman die hij vrijwel direct schreef, lagen al klaar toen Springer besloot het boek niet te publiceren: ‘Het was te direct uit mijn woede geschreven’. Aan het eind van zijn leven besloot hij de roman te bewerken en alsnog uit te brengen.
Carel Jan Schneider werd in 1932 in Batavia geboren. De Japanse bezetting maakte een eind aan een gelukkige jeugd in Indië. Na een verblijf in diverse interneringskampen werd het gezin Schneider in 1946 gerepatrieerd naar Nederland. Over de ‘Indische jaren’’ van F. Springer schreef Liesbeth Dolk het binnenkort verschijnende Vindplaatsen, waarvoor ze de beschikking had over bijzondere foto’s en documenten.
Erkenning
In 1977 werd Springer in een enquête van Vrij Nederland de meest onderschatte Nederlandse auteur genoemd. Na het verschijnen van Bougainville in 1981, waarvoor hij de F. Bordewijk-prijs ontving, kwam daar geleidelijk verandering in. Veel aandacht voor zijn werk en persoon kwam er uiteindelijk toen hij in 1990 werd gevraagd als auteur van het Boekenweekgeschenk. Een bekroning voor zijn hele oeuvre vormde in 1995 de Constantijn Huygens-prijs.
foto Hans Kleijn
NBD Biblion-recensie van Sterremeer
Lichtvoetig en soms spannend verhaal over de verhouding tussen twee echtparen, waarvan de mannen elkaar voor het eerst bij de militaire keuring ontmoetten. De auteur is de ene, Felix Sterremeer, een toekomstig dichter, de tweede. Zij ontmoeten elkaar later op een bootreis naar New York. Een bundel Engelse gedichten wordt in een illuster gezelschap gepresenteerd met het doel Felix' roem te vestigen. Dat mislukt door gebrek aan talent. Daarnaast is er de tot mislukking gedoemde studie van diens vrouw Robie over een tragische vrouw Charlotte, die begin vorige eeuw een onbekende Duitse dichter roem wenste te bezorgen door een zelfmoord voor te wenden. Felix waagt zich uit wanhoop te ver in zee en houdt daar een soort van coma aan over. Met zwier geschreven, sfeervolle vertelling.
(door: Dr. Th. Hoogbergen.)
Doe mee met de LEESGROEP en misschien bespreken we over twee weken jouw favoriete openingszin! Heb jij Sterremeer gelezen? Laat dan hier weten wat je ervan vond!